Huhuo ba luo Migu: Fa’omasi khὃ Lowalangi ba ba Nawὃda Niha. Luka 10:25-27


 


Famrὃgὃ

Sura Luka andre nisura me dὃfi 60-63 M (Masehi). Luka andre tenga niha Yehuda, banua Gereka ia, doto ia ba awὃ Waulo ba halὃwὃ gὃi.  Faulo surania efa’ema khὃ Teofilo (Luka 1:1,3)

Dumaduma: Niha silὃ faduhu tὃdὃ (Ilustrasi: Ateis yang Baik)

So samὃsa iramatua (ateis) mefalukhὃ ia khὃ samὃsa ira alawe sino atua sinuma lὃ fa’abölὃnia ba wowὃli daludalu ba ba wamu’ὃ okosi nomo.  Ateis andre mὃi ia khô alawe satua sinuma andre. I’ohe ba nomonia i’rorogὃ simane ina nia samὃsa. I fa’anὃ naha wemorὃ ba gὃnia, i’ὃli daludalu ba ifasao ba omo zofὃkhὃ. i’tolo ira alawe satua andre irugi abὃlὃ ia. Ato sitokea bὃrὃ me ira matua sanolo andre tenga niha sifaduhu tὃdὃ khὃ Lowalangi (Ateis). (Nisura: Herb Vander Lugt)


Niha Yerikhὃ

Ba dumaduma andre, Niha soroi ba Yeresalema si mὃi mi tou ba Yerikho lὃ aboto ba dὃdὃda haniha ia andre, ni’ilada’i yaia andre niha nirabu, nibõbõzi ba larὃi manὃ ia ba dalu lala arakhagὃ  mate.  Yerusalema no so ba hili  numalo mitou ba Yerikhὃ lala silὃ sὃkhi ba ginõtõ da’õ.  Me lala andre numalὃ mitou ba ndraso mo kara ba lὃ nihaniha ba zifasui, andrὃ wa dania molala ba nemali ba worabu ma ba wo anagὃi niha sanõrὃ lala andrὃ.   

Tokea dὃdὃ niha  Yehuda ba wamondrondrongo dumaduma nibe’e Yesu sanandrὃsa niha Samaria sisὃkhi tὃdὃ.   I’suno Yesu wa’asὃkhiὃ dὃdὃ niha Samaria andre, tokea ira me niha Yehuda lὃ irai atulὃ dὃdὃra nasa ba niha Samaria, ba i’oguna’ὃ Dawa Samaria tobali dumaduma.

Ba Luka 10:25-27, so niha sangila amakhoita manὃfu khὃ Yesu: Hewisa lala ba wanema’ὃ fa’auri silὃ’aetu.  Ba ifuli isofu Yesu hadia ia nisura ba goroisa. Ba itema sangila oroisa andrὃ omasiὃ Lowalangiu Yehowa moroi si’aikὃ ba dὃdὃu ba awὃu niha gulidanὃ. 

Ba huhuo andre taila dania wa fa’omasi ba nawaὃ niwa’ὃ Yesu tenga ha mangi’ila haniha niha  ni’omasi’ὃ andrὃ me sabὃlὃ moguna ta’amuataigὃ ba ta’ aurifagὃ fa’omasi andrὃ ba wanolo awὃda niha si so ba wa’abu dὃdὃ.    

Da ta erenusi dumaduma andre amuata: Ere, Lewi ba Dawa Samaria ba da Fili ba ba tandrösaigö ba wa'aurida amuata sinangea tafalua ba wa'aurida.

Huhuo

1. Amuata Ere (ayati 25-31)

25.  III. Ba hiza, maoso zangila amachoita, samõsa, manandraigõ jaʼia, imane: He samahaõ, he oewisa, enaʼõ oesõndra waʼaoeri si lõ aetoe andrõ?26. Ba imane chõnia: Hadia ba zoera goroisa andrõ? he wisa wombasooe? 27. Ba itema linia, imane: ”Omasiʼõ Zoʼaja, Lowalangioe, moroi siʼaikõ ba dõdõoe, nosooe maʼasamboea zangomasiʼõ jaʼia, ba õhorigõ waʼabõlõoe, awõ geraʼeraoe wangomasiʼõ jaʼia; ba omasiʼõ zahatõ chõoe, si mane faʼomasioe ndraʼoegõ.” 28. Ba imane chõnia: Si ndroehoe niw̃aʼõoe, oʼõ daʼõ, ba aoeri ndraʼoegõ.  29. Ba iboeʼa enaʼõ, imane chõ Jesoe: Ba ha niha zahatõ chõgoe?

30. Ba imane Jesoe: So niha, si mõi misi tooe, iʼotarai Jeroezalema, noemalõ ba Jericho, ba faloecha ia zoraboe, laheta noechania, labõbõzi ia ba lalaoe mofanõ, larõi tooe ia, aracha mate. 31. Ba itõrõ misi tooe lala andrõ ere, ba iʼila, ba itõrõ manõ.

 Ere andre sohalὃwὃ ba gotalua agama niha Yahuda ba ndraoni Gizera’eli Ba itõrõ misi tou lala andrõ ere, ba iʼila, ba itõrõ manõ. (ayati 31). Ta’ila ba da’e wa ere andrὃ i’ila nirabu, niheta nukha, nibõbõzi  ba nirõi ba lala  arakhagõ mate ba itõrõ manõ, lὃ itolo.

Oroma khὃda wa dadaoma ba agama ba he fa’atuatua ba wangi’ila amakhoita tenga bὃrὃ wa so dὃdὃ wa’omasi ba nawὃ ba wanolo niha nirabu ba sabutὃdὃ.

4. Amuata Ono Lewi (ayati 32)

Ba si manõ gõi nono Lewi, samõsa, me iroegi daʼõ, iʼila,

Niha Lewi ba no banua Lewi, so halὃwὃ ba so amakhaita ba lala halὃwὃ ba wamalua halὃwὃ fasumangeta khὃ Lowalangi ba gosali. Ba si manõ gõi nono Lewi, samõsa, me irugi daʼõ, iʼila, ba itὃrὃ manὃ, lὃ itolo.  Eluhania niha nitὃtὃna samalua wa’omasi ba nawὃ me sohalὃwὃ ba gosali  sinagea samalua fa’omasi ba nawὃ ba lὃ ifalua wanolo niha dirabu, ni’bὃbὃzi ba sarakhagὃ mate.

He ere ba  he Lewi faoma la ila wa so niha sarakhagὃ mate me no larabu ba la bὃbὃzi ba lὃ latolo

 

3. Amuata Dawa Samaria  (ayati 33-37)

33. Ba itõrõ gõi daʼo Dawa Zamaria, sikoli, ba me iʼila, ba ahachõ dõdõnia. 34. Iʼondrasi, iʼolohoeni zochonia, ilaoe wanicha ba agoe, ifazaw̃a ba koedo chõnia, iʼohe ba nomo ba zi mõrõ zikoli ba irorogõ. 35. Ba mahemoloe õ, ba isoʼõ baero domboea hoea soekoe, ibeʼe chõ zochõ omo andrõ, imane: Rorogõ ia, ba na õbeʼe na, baero daʼe, hadia ia, ba oeʼali chõoe, na mangawoelido. 36. Hadia ba dõdõoe, ha niha ba zi datõloe andrõ zahatõ chõ nibõzi zoraboe andrõ?37. Ba imane: Si hachõsi tõdõ jaʼia. Ba imane chõnia Jesoe: Ba aeʼe, ba laoe zi manõ, jaʼoegõ gõi.

Dawa Samaria ba no moroi ba banua Samaria, me baginὃtὃ Yesu, amakhaita niha Yahuda ba Dawa Samaria no ara  tekiko ba zilalὃ ba agama ba he  gὃi bὃrὃ nga’ὃtὃ  bazilalὃ i’otarai ba ginὃtὃ amabu’ula li sifὃfὃna.

Ba itõrõ gõi daʼo Dawa Zamaria, sikoli, ba me iʼila so niha nirabu arakhagὃ mate ba ahakhõ dõdõnia.  Iʼondrasi, iʼolohuni zokhonia, ilau wanikha ba agu, ifazaw̃a ba kudo khõnia, iʼohe ba nomo ba zi mõrõ zikoli ba irorogõ.

Somondrongo khὃ Yesus luo no lὃ la tὃtὃna wa Yesu i’oguna’ὃ Dawa Samaria tobali dumaduma sisὃkhi ba wangomasi’ὃ awὃ  ba huhuo-Nia.  me Dawa Samaria andrὃ samaigi niha nirabu, sahakhὃ tὃdὃ, so daludaluni,  ibe’e fanikha ba agu. Ifazawa ibe’e ba kudonia ifasao ba nahia sikoli ba ibe’e bὃli so guna.

Eluaha Dumaduma:

Samõsa sangila amakhoita isofu khõ Yesu: Ba ha niha zahatõ khõgu? (ayati 29).  Imane khõnia Yesu tenga ha manofu haniha nimoasiõgu ?, ba hadia'i tola tobali ndrao awõ khõ nowõgu niha sigõna abula dõdõ ba wanolo yaia ?.   Andrõ wa moguna dumaduma Dawa Samaria  ba wame’e wamahaõ wa fa’omasida ba nawõ lõ toba’a bõrõ soi, agama, orahua, fasuwõta, fatiusa ba tanõ bõ’õ nia. Simane sitesura ba Mataio 25:35 Me olofo ndraʼo, ba no mibeʼe gõgoe; me owõchi dõdõgoe, ba no nifabadoegõ chõgoe nidanõ; me tome ndraʼo, ba no mifaʼamõido jomo.

Eluaha dumaduma andre tola taila ba wehede Yesu; tenga ha monofu haniha awõgu niha ?, ba sabalõ moguna da ta bali’õ ita sanolo ba nõwõda niha sinangea tatolo.  Imane Yesu: 36. Hadia ba dõdõoe, ha niha ba zi datõloe andrõ zahatõ chõ nibõzi zoraboe andrõ? 37. Ba imane: Si hachõsi tõdõ jaʼia. Ba imane chõnia Jesoe: Ba aeʼe, ba laoe zi manõ, jaʼoegõ gõi.

 

Amarahuta

Dumaduma Dawa Samaria sisõkhi todõ tobali famahaõ ba khõda wa fa’omasi ba nawõ tenga bõrõ me so ba dadaoma, fa’atuatua ba agama, soi, ma ha ba sisambua orahua manõ nitolo. Ba sisõkhinia fa’omasi ba nawõ ta’aroma’õ ba niha sinagea mutolo me so ba wa’abu dõdõ.  Ere ba Lewi la’ila so niha nirabu ba nitolo ena’õ ba lõ la tolo. So Dawa Samaria sitobali nudu ba niha Yehuda ba ginõtõ da’õ, i’ila so niha nirabu moguna mutolo ba itolo, irorogõ, ba ibe’e soguna.

Ibe’e khõda dumaduma andre Yesu ba wamahaõ wa tenga ha ta’ila haniha awõda niha sinangea mu’omasiõ ba sabõlõ moguna ta be’e ginõtõda, fa’abõlõda ba tebe’e sisokhõda ma okhõtada ba wanolo awõ niha siso ba gabula dõdõ.

Nifa’anõ  Pdt. Juliman Harefa

 

Tidak ada komentar:

Posting Komentar

Huhuo ba luo Migu: Fa’omasi khὃ Lowalangi ba ba Nawὃda Niha. Luka 10:25-27

  Fam ὃ rὃgὃ Sura Luka andre nisura me dὃfi 60-63 M (Masehi). Luka andre tenga niha Yehuda, banua Gereka ia, doto ia ba awὃ Waulo ba hal...